طبق تازهترین گزارش «شاخص آزادی نوشتن» که روز سهشنبه ۲۲ اردیبهشت از سوی انجمن قلم آمریکا منتشر شد، جمهوری اسلامی ایران پس از چین، دومین زندان بزرگ نویسندگان در سطح جهان به شمار میرود. این گزارش تأکید میکند که نرخ زندانی کردن زنان نویسنده در ایران، دو برابر میانگین جهانی است.
این سازمان با ابراز نگرانی جدی از تشدید سرکوبها در یک سال اخیر، اعلام کرد تعداد نویسندگان زندانی در ایران از ۴۳ نفر به ۵۳ نفر افزایش یافته است. بر اساس این آمار، ۳۲ درصد از نویسندگان بازداشتشده در ایران زن هستند که این میزان، دو برابر میانگین ثبتشده در سایر نقاط جهان است.
در حالی که چین با ۱۱۹ نویسنده زندانی در جایگاه نخست قرار دارد، ایران در سال ۲۰۲۵ با بازداشت ۱۷ نویسنده و اهل قلم جدید، مجموع زندانیان خود در این بخش را به ۵۳ نفر رساند. این رقم با آمار بازداشتهای پس از اعتراضات «زن، زندگی، آزادی» در سال ۲۰۲۲ برابری میکند. در این گزارش به اسامی افرادی چون حسین رونقی، پرویز صداقت، محمد مالجو، مهسا اسداللهنژاد، شیرین کریمی، نرگس محمدی و سپیده قلیان اشاره شده و آمده است که پس از درگیریهای خرداد ۱۴۰۴ میان اسرائیل و جمهوری اسلامی، فشارهای امنیتی بر نویسندگان و منتقدان باسابقه شدت گرفته است.
کارین دویچ کارلکار، مدیر بخش نویسندگان در معرض خطر این انجمن، اظهار داشت که مقامات ایران با هدف خفه کردن صدای مخالفان، طیف گستردهای از شاعران، مترجمان، پژوهشگران، ترانهسرایان و فعالان حقوق بشر را راهی زندان کردهاند. وی اشاره کرد که این اقدامات در سالی رخ میدهد که دستگیری نویسندگان در سطح بینالمللی نیز روند صعودی داشته است.
بر اساس دادههای این انجمن، برای نخستین بار از زمان آغاز به کار این شاخص در سال ۲۰۱۹، تعداد نویسندگان زندانی در جهان به بیش از ۴۰۰ نفر رسیده است. این آمار از ۲۳۸ نفر در سال ۲۰۱۹ به ۳۷۵ نفر در سال ۲۰۲۴ و در نهایت به ۴۰۱ نفر در سال ۲۰۲۵ افزایش یافته است. علاوه بر حبس، انجمن قلم آمریکا ۱۰۵۹ مورد آزار و اذیت شامل ۵۳ مورد قتل، ۱۳ مورد ناپدیدسازی اجباری و ۱۷۰ مورد تبعید و آوارگی نویسندگان را در ۸۳ کشور جهان ثبت کرده است.
