گزارشهای اخیر درباره حضور هواپیماهای نظامی ایران در یک پایگاه هوایی در پاکستان، پرسشهای تازهای را درباره نیت واقعی اسلامآباد از میانجیگری میان تهران و واشینگتن مطرح کرده است. شبکه خبری سیبیاس هفته گذشته به نقل از منابع دولتی آمریکا فاش کرد که در جریان درگیریها، تعدادی از جنگندههای ایرانی در پایگاهی نزدیکی شهر راولپندی مستقر شده بودند تا از حملات احتمالی ایالات متحده در امان بمانند.
وزارت امور خارجه پاکستان در تاریخ ۲۲ اردیبهشت با صدور بیانیهای، این گزارش را «اغراقآمیز» خواند، اما اصل خبر یعنی حضور پرندههای نظامی ایران در پایگاه هوایی «نورخان» را تکذیب نکرد. مقامات رسمی پاکستان مدعی شدند که این هواپیماها در زمان آتشبس و برای اهدافی غیرنظامی به این کشور منتقل شده بودند. با این حال، این موضوع باعث شده تا بار دیگر صلاحیت اسلامآباد به عنوان یک واسطه بیطرف زیر سؤال برود.
در همین راستا، لیندزی گراهام، سناتور جمهوریخواه، با انتشار پیامی تاکید کرد که در صورت صحت این گزارش، نقش پاکستان به عنوان میانجی باید مورد بازنگری جدی قرار گیرد. این در حالی است که واشینگتن هنوز موضع رسمی در این باره اتخاذ نکرده است. منتقدان بر این باورند که پاکستان در حال انجام یک «بازی دوجانبه» است؛ اتهامی که پیش از این نیز از سوی دونالد ترامپ مطرح شده بود. ترامپ در سال ۲۰۱۸ مدعی شده بود که پاکستان علیرغم دریافت میلیاردها دلار کمک، به پناهگاهی برای شبهنظامیان تبدیل شده است.
پاکستان به عنوان یک قدرت هستهای با ۲۵۰ میلیون نفر جمعیت، در موقعیت ژئوپلیتیک حساسی قرار دارد. این کشور از یک سو مرزهای مشترکی با ایران و افغانستان دارد و از سوی دیگر دارای پیوندهای عمیق اقتصادی و مذهبی با عربستان سعودی است. اسلامآباد در حالی که برای تامین نیازهای خود به آمریکا وابسته است، در سالهای اخیر روابط راهبردی خود را با چین نیز گسترش داده است.
با آغاز دور دوم ریاستجمهوری ترامپ، شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، تلاش کرد روابط خود را با کاخ سفید بهبود بخشد. او ضمن تمجید از نقش ترامپ در برقراری آتشبس میان هند و پاکستان، پیشنهاد نامزدی او برای جایزه صلح نوبل را مطرح کرد. ترامپ نیز متقابلاً از شهباز شریف و عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، تقدیر کرده است.
پس از حمله مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران در ۹ اسفند ۱۴۰۴، پاکستان بار دیگر تلاش کرد نقش میانجی را ایفا کند. با این حال، تحلیلگران مؤسسه کارنگی هشدار میدهند که این میانجیگری یک «قمار خطرناک» است. آنها معتقدند مشخص نیست که آیا این تلاشهای دیپلماتیک منجر به پاداشهای اقتصادی پایدار برای پاکستان خواهد شد یا خیر. با این وجود، اسلامآباد امیدوار است با این اقدامات، علاوه بر جلوگیری از سرایت ناامنی به مرزهایش، جایگاه دیپلماتیک خود را در عرصه جهانی تثبیت کند.
