وزارت کشور سوریه روز سهشنبه ۲۲ اردیبهشت از دستگیری جایز حمود موسی، فرمانده پیشین نیروی هوایی این کشور خبر داد. او که به عنوان طراح اصلی استفاده از بمبهای بشکهای علیه مناطق مخالفان شناخته میشود، مسئولیت حملاتی را بر عهده دارد که به جان باختن هزاران شهروند سوری، از جمله تعداد زیادی از زنان و کودکان منجر شده است.
موسی که متولد سال ۱۳۳۳ در استان دیرالزور است، طی یک عملیات پیچیده اطلاعاتی توسط اداره مبارزه با تروریسم در زادگاه خود بازداشت شد. سوابق وی نشان میدهد که او از نخستین افسران تندرویی بود که در سال ۱۳۹۰ خواستار برخورد نظامی با معترضان شد. او در آغاز سال ۱۳۹۱ ریاست لشکر بیستم هوایی و فرماندهی منطقه امنیتی الضمیر و حومه دمشق را بر عهده گرفت.
بر پایه گزارشهای منتشر شده، این فرمانده نظامی از اولین پیشنهاددهندگان گسترش حملات هوایی علیه شهرها بود و در فروردین ۱۳۹۱ بر آزمایش سلاحهای مخرب و ویرانگر جدید نظارت داشت. نام وی با عملیاتهای هوایی گسترده در حلب، ادلب، زبدانی و حومه دمشق گره خورده است. مستندات نشان میدهند که او بین سالهای ۱۳۹۱ تا ۱۳۹۵ مستقیماً بر بمباران و محاصره محلههای شرقی حلب نظارت داشته که تلفات غیرنظامی سنگینی بر جای گذاشت.
علاوه بر اتهام استفاده از بمبهای بشکهای و تسلیحات ممنوعه بینالمللی مانند «بمبهای قرمز»، گزارشهای اروپایی حاکی از نقش نیروهای تحت امر او در حملات شیمیایی است. به همین جهت، اتحادیه اروپا در سال ۱۳۹۶ وی را به دلیل سرکوب خشونتآمیز غیرنظامیان تحریم کرد و بریتانیا و سوئیس نیز او را در لیست سیاه خود قرار دادند.
در روزهای اخیر، دستگاههای امنیتی سوریه موفق شدهاند شماری از مقامات کلیدی رژیم سابق، از جمله سرلشکر وجیه علی عبدالله، رئیس دفتر نظامی اسد و سهیل فجر حسن از فرماندهان ارشد سرکوب را دستگیر کنند. این موج بازداشتها بیانگر تلاش ساختار سیاسی جدید برای تثبیت حاکمیت و گسترش تسلط امنیتی بر سراسر سوریه است.
